Mulisch en anderen.

De Avonden is zeker een van de beste boeken die in Nederland verschenen zijn in de twintigste eeuw. Misschien wel het beste.

W.F. Hermans hoort in Nederland tot de vijftig beste schrijvers van zijn tijd, is mijn inschatting. Maar Gerard van het Reve heeft in zijn hele leven maar drie of vier goede boeken geschreven en wat mooie gedichten. Daarna kreeg de drank de overhand en ging de kwaliteit van zijn werk steil naar beneden. Hermans ligt mij wel, ik vind hem intelligent en helder en ik heb genoegen in zijn provocatieve opstelling in het leven. Maar Tommie Wieringa is een betere schrijver dan Hermans en Bernlef ook, om er maar twee te noemen. Zelfs een nogal onbekende schrijver als Tijs Goldschmidt maakt met zijn Darwins Hofvijver een beter boek dan alles wat de grote drie geschreven hebben, op De Avonden na en Op weg naar het Einde.

Wanneer je in Nederland literaire rubrieken leest en het onderwerp De Grote Drie komt aan de orde, dan merk je meteen dat men er om heen gaat draaien en vermijdt om een duidelijke mening te geven. Hella Haasse, is misschien een uitzondering. Die heeft een keer in een interview met kracht een vergelijking tussen haar en Harry Mulisch van de hand gewezen, maar helaas begreep de interviewer niet wat ze ermee bedoelde en prees hij haar bescheidenheid.

Al generaties kinderen op de middelbare school leren dat H,R en M de grote schrijvers zijn in dit land. Ook dat die schrijvers over elkaar heel anders bleken te denken heeft daar geen verandering in kunnen brengen en de vraag waarom de publieke opinie op dit punt zo hardnekkig is blijft een raadsel.

Dat is een kwestie van smaak zegt een deel van U nu meteen, maar dat is niet zo.  Er zijn verschillen  waar een redelijke verschil van mening niet goed meer mogelijk is. Dat Karel van het Reve beter schrijft dan U of ik bijvoorbeeld, dat heeft iedereen die ons leest na vijf minuten door. Dat vind ik niet erg en U ook niet, want wij zijn het daar helemaal mee eens en iedereen zou ons als een beetje dom beschouwen als we daar anders over zouden denken

Maar dat er zoveel mensen zijn die Harry Mulisch niet alleen een groot schrijver maar een vooraanstaand intellectueel vinden, dat zegt iets over het literaire en intellectuele niveau van Nederland en ook over de morele moed van de mensen die professioneel geacht worden er verstand van te hebben.

 

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .