Taal en evolutie

Taal is ontstaan als een variant op communicatiesystemen die bij onze voorouders al heel wat miljoenen jaren bestonden voordat homo sapiens sapiens op het toneel verscheen. Communicatie is nodig voor het coördineren van de activiteiten van groepen en groepen hebben een grote overlevingsvoorsprong op individueel opererende dieren. Een gesproken taal is daarvoor geen conditio sine qua non. Wolven en chimpansees werken heel bevredigend in groepen samen zonder een gesproken of geschreven taal. In eerste aanleg moet de gesproken taal de rechtop lopende savannebewoners in Oost Afrika daarom alleen maar in staat gesteld hebben tot een meer genuanceerde en gedetailleerde vorm van communicatie dan die van hun naaste concurrenten. Dat gaf al een grote voorsprong want een verbeterde communicatie maakte het vormen van grotere groepen mogelijk dan van de chimpansees en al die andere varianten van grote mensapen, die intussen zijn uitgestorven. Die voorsprong bleek voldoende en dat is ook wel begrijpelijk: grote groepen zijn, mits goed gecoördineerd, machtiger en productiever dan kleine. Ze komen gemakkelijker aan voedsel vooral omdat ze grotere prooien aankunnen en een omgeving efficiënter kunnen afstropen. Ze kunnen van het verworven voedsel bovendien een efficiënter gebruik maken. Ze hebben minder natuurlijke vijanden en winnen de slag om het bestaan op concurrerende soorten die individueel of in kleinere groepen opereren.
Als de gesproken taal eenmaal is ontstaan blijkt zij voor nog andere functies bruikbaar dan voor coördinatie binnen de groep: voor het begrijpen en ordenen van de wereld en voor het maken van plannen en modellen. Het zijn deze nieuwe mogelijkheden van de taal die een versnelde evolutie van de menselijke hersenen noodzakelijk gemaakt hebben. De exponentiële curve die deze ontwikkeling vertoont is vergelijkbaar met de ontwikkeling van de computer in de afgelopen decennia. Iedere vergroting van capaciteit biedt nieuwe mogelijkheden die de concurrentiepositie verbeteren. De uitbouw van de nieuwe mogelijkheden vraagt weer om een verhoging van de capaciteit en de groei houdt zo zich zelf in stand.

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in evolutie, wetenschap en filosofie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s