Vooruitgang door efficiency en kostenbesparing.

Dit schreef ik dertig jaar geleden:

Ieder jaar houdt een van onze autobladen onder haar lezers een tevredenheidonderzoek. Die mogen dan vertellen wat zij van hun auto vinden en het resultaat is een ranglijst van de kwaliteit van de voertuigen, zoals die door de gebruikers wordt ervaren.
In andere landen gebeurt hetzelfde en de resultaten wijken onderling maar weinig af: Japanse en tegenwoordig ook Koreaanse auto’s stellen Europeanen en Amerikanen in de schaduw.
Auto’s zijn belangrijk voor de mensen. Aanschaf en onderhoud zijn duur en een betere kwaliteit heeft grote invloed op de portemonnee en de gemoedsrust. Maar ook op andere terreinen geldt dat gemiddeld de kwaliteit van Japanse waren beter is dan van Europese en Amerikaanse en dat in andere Oost Aziatische landen de kwaliteit van de productie snel toeneemt. Het is niet zo dat het merendeel van de nieuwe uitvindingen uit Japan komt of uit China. Nog steeds steekt Amerika in dat opzicht met kop en schouders boven de rest van de wereld uit, vooral als het om de baanbrekende nieuwe goederen en diensten gaat, waarvan de toekomstige welvaart afhangt. Maar op een of andere manier beperkt zich die inventiviteit tot de producten zelf en vinden we daar weinig van terug in het productieproces en met name niet als het om de massale productie van consumentenartikelen gaat.
In Japan wordt veel tijd en energie besteed aan bedenken van de meest effectieve manier om iets te produceren en als de productie eenmaal van start gaat, is de kwaliteitsbewaking daar prioriteit nummer één. De Japanse industriële cultuur is op kwaliteit gericht en de feedback van de werkvloer naar het management en de ontwerpers is continu. Het blijkt op den duur kostenbesparend te zijn. Autofabrieken over de hele wereld zijn bij Toyota gaan kijken hoe het moest en proberen de daar gebruikte systemen nu in eigen huis toe te passen. Wie zelf auto rijdt kan constateren dat het ook wel lukt, want alle auto’s zijn intussen veel beter geworden dan twintig of dertig jaar geleden, al heeft Toyota een voorsprong in kwaliteit en kostenbesparing behouden.
Tot op zekere hoogte is productietechniek een techniek als iedere andere. De uitvinding van een beter productieproces is niet moeilijker dan de uitvinding van het product dat ermee gemaakt wordt, maar er zijn andere mensen bij betrokken. In Japan en andere Aziatische landen is de samenleving hechter en zijn de verschillen in bekwaamheid binnen de bevolking kleiner dan in Amerika. Men kan daar aan zijn werknemers iets over laten. Die zijn trots op hun werk en als ze geraadpleegd worden geven ze zinnige antwoorden.
In de VS moet een betrekkelijk kleine groep hoog opgeleide en begaafde mensen een grote groep slecht geschoolden en minder slimme mensen aan het werk houden. Dat leidt al vlug tot lopende band werk of in elk geval tot productiemethoden waar de uitvoerende mensen weinig inzicht hebben in waar ze mee bezig zijn. Hun feedback heeft daarom weinig waarde en als er iets verkeerd loopt duurt het lang voor de ontwerpafdeling er van op de hoogte is.
In Europa had Duitsland vanouds dezelfde cultuur als Japan in dit opzicht. Dat dit de laatste jaren minder lijkt te worden hangt misschien samen met de verminderde homogeniteit in de Duitse samenleving. Ook de achteruitgang die het opleidingsniveau in Duitsland, net als in andere Europese landen ondergaat, lijkt een rol te spelen. Voor de hele Europese en westerse samenleving geldt dat de kwaliteit van de uitvoering achter blijft bij de kwaliteit van het ontwerp.
Het gebrek aan kwaliteitsbewaking en van feedback van de werkvloer naar de beleidsmakers en ontwerpers lijkt ook te gelden voor de werkzaamheden van de overheid. De productie van nieuwe beleid, uitmondend in nieuwe wet- en regelgeving is enorm, maar de kennis over de uitvoering ervan in de praktijk is daar niet evenredig aan.
Dat ligt net als bij de industrie in de eerste plaats aan een gebrek aan feedback uit de praktijk. Er is geen systematische manier waarop de kennis en ervaring van degene die de bestaande wetgeving uitvoert terechtkomt bij degene die nieuw beleid moet maken of het bestaande moet corrigeren. De pers is de belangrijkste bron van informatie en zoals bekend heeft de pers andere prioriteiten dan de optimalisering van regelgeving en beleidsuitvoering van de overheid.
De omvangrijke veranderingen in het systeem van de zorg en van het onderwijs bijvoorbeeld, hebben bij de uitvoerenden tot veel ontevredenheid geleid. Een belangrijke oorzaak daarvan lijkt te zijn dat in veranderingsprocessen niet of onvoldoende gebruik gemaakt wordt van hun kennis en ervaring. Ook als na veranderingen blijkt dat die niet de gewenste gevolgen hebben duurt het eeuwen voordat dit tot de beleidsmakers is doorgedrongen en fouten worden gecorrigeerd.
Net als in de industrie duidt dit op een gebrekkige techniek in de organisatie. Anders dan in de industrie kan het niet liggen aan een gebrek aan bekwaamheid bij de uitvoerenden in de zorg en het onderwijs. Over die bekwaamheid mag dan wel geklaagd worden de laatste jaren[1] maar gemiddeld genomen zijn artsen en leraren toch nog steeds wel even bekwaam als de ambtenaren die de regels produceren waaronder zij te werken hebben. Er zou met hun inzichten best iets kunnen worden gedaan, als die maar op de juiste wijze zouden worden verzameld en aangeleverd.
Misschien zou er eens een delegatie vanuit Den Haag naar Japan moeten om daar te leren hoe de overheid zou horen te worden georganiseerd om dat mogelijk te maken.
Wat is er sinds die tijd veranderd? Ook in Japan en andere Oost Aziatische landen is de fut er intussen wat uit. Van een geconcentreerde vooruitgang is nu nergens op de wereld meer sprake van.
[1] Onderwijzers die niet meer kunnen rekenen of foutloos kunnen spellen en artsen en verpleegsters uit den vreemde, die de taal niet meer beheersen zijn geen uitzonderingen meer..

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in bedrijfsleven, overheid, techniek, toekomst, Verre Oosten. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s