Angst en machteloosheid.

Piet Emmer, schreef op 5/7/12 in de Volkskrant over de slavenhandel. Die zou minder profijtelijk zijn geweest dan vaak wordt beweerd.
Verder merkte hij naar aanleiding van de herdenkingen van de tweede wereldoorlog en de bezetting op dat niemand zich ooit afvraagt of die voor de Duitsers profijtelijk zijn geweest.
Persoonlijk vind ik dat twee non issues. De slavernij is zo oud als de wereld en als die niet profijtelijk was geweest dan had hij het niet zo lang uitgehouden. De slaven die aan de westkust van Afrika, eerst door Portugezen en Spanjaarden en later ook door Engelsen en Nederlanders werden gekocht van zwarte handelaren, hadden om te beginnen een kostprijs van nul. Die gevangenen die verkocht werden waren er toch. Ze waren het gevolg van de constante oorlogen in de binnenlanden van Afrika. Het alternatief voor de verkoop was executie geweest. Voor de meeste slaven gold dat de verkoop hun het leven heeft gered. Later zal het zeker zijn gebeurd dat aparte slavenraids werden opgezet, vooral als de markt een tijdje erg gunstig was, maar dat kostte geld en het risico was behoorlijk groot. Zo’n oorlog kon anders aflopen dan verwacht en dan was je zelf het haasje. Men mag er dus wel van uitgaan dat verreweg de meeste slaven aan de westerse slavenhalers hun leven te danken hebben gehad.
Dat gold natuurlijk niet voor de kinderen van die slaven en niemand zal het instituut van slavernij als zodanig verdedigen. Maar de westerse landen hebben de slavernij niet uitgevonden die hebben hem juist afgeschaft. We hebben haar natuurlijk ook niet voor niets afgeschaft, want de ellende die zij veroorzaakt heeft was groot, maar punt blijft dat juist die eerste generatie slaven er voordeel aan gehad heeft.
Wat de oorlog betreft en de bezetting, die zijn niet van een standpunt van profit of non profit te beoordelen. Er bestaat geen twijfel over dat oorlog een kapitaalvernietiging op grote schaal is, voor de winnaar vaak net zo zeer als voor de verliezer. Oorlog voeren gebeurt om heel andere redenen dan voor het maken van winst en de bezetting is gewoon onderdeel van de oorlog.
Over die bezetting van Nederland valt nog wel iets anders op te merken. Die was, vooral de eerste vier jaar, heel wat beschaafder dan de bezetting van Polen en de Oekraïne. Er werden wel represailles genomen als Nederlandse verzetsmensen geweld hadden gebruikt tegen Duitsers, maar daar bleef het dan ook bij. Het gaat te ver om te zeggen dat we een rechtsstaat waren tijdens de oorlog, maar wie zich gedeisd hield had in het algemeen van de Duitsers niet erg veel te vrezen.
Toch waren de Nederlanders doodsbang, ook als ze niets deden waar Duitsers op plachten te reageren. Kennelijk was het geweld dat potentieel aanwezig was genoeg om iedereen angst aan te jagen en herinnert iedereen die de oorlog heeft meegemaakt dat als een tijd van angst en machteloosheid.

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in Nederland, oorlog. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s