De burgemeester van Utrecht

De e.t. burgemeester van Utrecht, Aleid Wolfsen, had de publicatie van een artikel in een buurtkrant proberen tegen te houden[1]waarin zijn integriteit in twijfel werd getrokken. Naar hij later in een persconferentie meedeelde ging het om uitstel van een week, niet om blokkering van het artikel of om censuur. Hij meende dat in het artikel niet met alle feiten rekening werd gehouden. Over de bestuursrechtkundige hoogleraar (emeritus) Twan Tak die de zaak had aangezwengeld liet de burgemeester zich nogal laatdunkend uit.
Dat laatste leek sowieso niet erg verstandig. In een zaak als deze beperk je je tot de feiten. Kwalificaties van tegenstanders laat je aan derden over. Censuur in de vorm van een publicatieverbod of een feitelijk ingrijpen van de overheid waardoor publicatie wordt voorkomen ook als dat alleen maar uitstel zou betekenen, is exact datgene waartegen artikel 7(1) van de grondwet is gericht. Alleen als publicatie in strijd met de wet zou zijn geweest had de overheid kunnen ingrijpen. Maar ook dan niet op de manier waarvoor deze burgemeester had gekozen. Een kort geding was in dat geval de aangewezen weg geweest. Via de uitgever en buiten medeweten van de hoofdredacteur om het bewuste artikel laten verwijderen is evident in strijd met de wet die burgemeesters deze bevoegdheid niet geeft en daarnaast ook politiek zo onverstandig dat men zich nauwelijks kon voorstellen dat een oude rot als Aleid Wolfsen zoiets deed.
Bovendien had hij van dichtbij kunnen zien hoe het de burgemeester van Den Helder is gegaan in een soortgelijke zaak. Die had naar eigen zeggen evenmin zware fouten begaan als Wolfsen.
Toen in Engeland premier Blair door de BBC werd beticht van liegen over de Irakoorlog werd een Law Lord belast met een onderzoek naar de beschuldiging. Het medium werd door de rechter in het ongelijk gesteld. Hij merkte in de motivering van zijn oordeel op dat het de taak is van de publiciteit om politici van dichtbij te volgen, omdat zij namens het publiek een controleplicht jegens de overheid hebben, maar dat daarbij wel de uiterste zorgvuldigheid in acht moet worden genomen, een zorgvuldigheid die met name hierin tot uiting hoort te komen dat de media een intern controlesysteem hebben voor alle berichten die kritiek op de politiek inhouden. Dat zou zeker ook in een land als Nederland horen te gelden, waar net als in het VK parlementsmeerderheid en regering onder een deken slapen. De integriteit van politici kan men maar een keer aantasten. Er blijft altijd iets van hangen en bovendien: de politicus is meestal niet in de gelegenheid om de eigen kant van de zaak voldoende helder over het voetlicht te krijgen als hij een conflict heeft met de media. Daarom vond de rechter dat de BBC een goed werkend intern controlesysteem had horen te hebben en dat hadden ze niet meer. Vroeger wel gehad overigens, maar wegbezuinigd.
Wolfsen had met andere woorden wel redenen om zich ongerust te maken en het is niet uit te sluiten dat het huis aan huis blad zorgvuldiger had moeten zijn, net als de BBC. Maar hoe dan ook, de uitgever bewegen een artikel niet te plaatsen buiten de redactie om was meer dan onverstandig, dat was schenden van de grondwet, iets wat een burgemeester in een rechtstaat duur te staan hoort te komen en dat is het uiteindelijk ook.

________________________________________
[1] Van der Horst ( de hoofdredacteur) en Wolfsen hadden uitputtend overleg gehad over een artikel over de pensionkostenvergoeding van de burgemeester . Dit is een vergoeding voor woonkosten die burgemeesters maken die nog niet in de plaats wonen waar ze werken. In het artikel waar de buurtkrant zijn informatie uit haalde stelt bestuursrechtkundige Twan Tak dat Wolfsen een deel van zijn pensionkostenvergoeding ten onrechte heeft ontvangen. Formeel leek dat juist te zijn, maar het ministerie van BiZa vond het redelijk, zei Wolfson. Volgens Van der Horst heeft Wolfsen het artikel ingezien en maakte hij op eigen initiatief bezwaar tegen plaatsing. „Hij vond het stuk pertinent onjuist en vreesde bovendien imagoschade.”
De gesprekken over het bericht dat afkomstig was van freelancer Wouter de Heus verliepen volgens de hoofdredacteur van Ons Utrecht uitermate onplezierig. „Wolfsen zei dat het grote gevolgen zou kunnen hebben voor de krant als we toch zouden doorzetten.” Van der Horst legt uit dat Ons Utrecht de gemeenteberichten van Utrecht afdrukt. „Wolfsen zei niet letterlijk dat hij deze pagina’s zou terugtrekken, maar ik vind dat het riekt naar chantage en omkoperij”, aldus de hoofdredacteur.
Van der Horst bleef bij zijn standpunt dat zijn artikel evenwichtig was. Achteraf werd het de redactie pas duidelijk dat de editie herdrukt is zonder het gewraakte artikel. „Wolfsen heeft blijkbaar contact gehad met onze uitgever Uitgeverij Holland Combinatie. Zij hebben zonder mijn medeweten opdracht gegeven 120.000 nieuwe exemplaren van Ons Utrecht laten drukken zonder het bewuste artikel.” Van der Horst vindt dat daarmee de persvrijheid ernstig is geschaad. „Ik ben boos en teleurgesteld.”
Volgens burgemeester Aleid Wolfsen heeft zijn bemoeienis met een editie van de huis-aan-huiskrant Ons Utrecht niets met beperking van persvrijheid te maken. „Ik heb alleen maar gevraagd aan de betrokkenen of zij nog eens naar de feiten wilden kijken.” Wolfsen ontkent dat hij de journalist, hoofdredacteur of de uitgever onder druk heeft gezet. „Maar als een journalist zo vrijmoedig mijn integriteit in twijfel trekt dan kan ik niet anders doen dan de telefoon te pakken. Dat ben ik aan mijn eigen geweten verplicht.” (weblog)

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in recht. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s