De argumentatie van vonnissen.

Een tijd geleden werd een mevrouw door de politierechter in Assen veroordeeld wegens smaad. Zij had aan een aantal door haar uitgezochte kennissen laten weten dat de ex-vriend en vader van haar kind, die ze de deur had uitgezet, een pedofiel was.
Smaad is het zwartmaken van een ander door deze in het openbaar van feiten te beschuldigen waaraan hij of zij zich schuldig zou hebben gemaakt, zonder dat wordt gehandeld uit noodzakelijke verdediging of dat te goeder trouw kan worden aangenomen dat deze feiten waar zijn of dat het algemeen belang vereiste dat de feiten naar buiten werden gebracht[1].
Aan deze veroordeling zitten een paar aspecten die misschien niet aan iedereen bekend zijn.
In de eerste plaats: de mevrouw kan heel goed gelijk gehad hebben. Voor smaad is het niet nodig dat de mededeling feitelijk onjuist is. Iemand die een ander beschuldigt van iets waarvan hij of zij weet dat het feitelijk onjuist is, die pleegt laster en niet alleen maar smaad.
In de tweede plaats: als het feitelijk juist is dan moet er een openbaar belang mee gemoeid zijn om de feiten wereldkundig te maken. Dat belang moet in feite zwaarder wegen dan het belang van de beschuldigde bij zijn privacy. Die afweging maakt de rechter.
In de derde plaats: de publicatie op hyves heeft deze rechter gedefinieerd als ‘wereldkundig maken’, ook al had de mevrouw de toegang ertoe beperkt tot degenen die zij als ‘vriend’ aanmerkte en was het dus niet algemeen toegankelijk[2].
Een van de redenen, blijkt uit het vonnis, waarom zij op deze wijze ruchtbaarheid gaf aan de afwijking van haar ex, was dat zij er bezwaar tegen had dat er een omgangsregeling bestond en dat zij het kind moest blootstellen aan de nabijheid van een pedofiel die zij juist om die reden aan de deur had gezet. De rechter heeft, met andere woorden, hier misschien een poging in gezien van de vrouw om de regeling van de kinderrechter te ondermijnen.
Of dat zo is weet ik niet, maar als het zo is dan zou dat niet terecht zijn. De publicatie, als men de vermelding op hyves zo noemen kan, deed niet af aan de omgangsregeling en kritiek op een rechterlijk uitspraak is in Nederland geoorloofd. Wij kennen het Angelsaksische delict niet van contempt of court. Het is intussen wel algemeen bekend dat kinderrechters onder grote druk werken en dat niet al hun uitspraken gebaseerd zijn op gedegen onderzoek naar de belangen van het betrokken kind. Dat een moeder dat belang onder omstandigheden beter kan inschatten en het in casu nodig kon achten haar kind te beschermen tegen iemand die zij als een pedofiel beschouwt is niet op voorhand ondenkbaar.
De rechter in kwestie vond het niet op zijn weg liggen om uit te zoeken, of vast te stellen, of misschien alleen maar niet nodig om in zijn vonnis op te nemen, of het feitelijk juist was wat de mevrouw gezegd had. Het kan zijn dat de advocaat van de vrouw daar niet op heeft aangedrongen, omdat hij het niet-openbaar zijn van hyves een afdoende verweer achtte. Dat zou dan een omissie van de raadsman zijn geweest, maar ook van de rechter. Smaad is een klachtdelict en het is denkbaar dat de advocaat van de man niet voor niets aan zijn cliënt geadviseerd heeft voor smaad te gaan en niet voor laster. Het ging hier immers niet om een civiele zaak maar om een strafzaak. De rechter had horen uit te zoeken, als dat kon, of wat de vrouw beweerd had feitelijk juist was om zich hiervan vervolgens in zijn vonnis rekenschap te geven.
Pas als er geen redelijke twijfel over het waarheidsgehalte van de bewering meer is kan de afweging worden gemaakt tussen het belang van het kind, de moeder en de openbaarheid en het belang van de privacy van de man. Alleen als de politierechter zich openlijk van die afweging rekenschap gegeven had was het vonnis overtuigend geweest.
Wanneer we er tegen deze achtergrond van uit zouden mogen gaan dat de bewering naar de mening van de politierechter feitelijk juist was, maar dat hij niettemin van oordeel was dat het privacy belang van de pedofiel hier prevaleerde dan had hij zo flink moeten wezen om dat ook in alle duidelijkheid te zeggen. Hij zou dan openlijk aan de orde hebben gesteld of de normen die in het strafrecht worden aangelegd nog wel helemaal sporen met de normen zoals die in de Nederlandse openbare mening worden beleefd. Met name op het terrein van de pedofilie is er bij de grote meerderheid van de bevolking weinig neiging om de belangen van de pedofiel te laten prevaleren boven die van zijn omgeving. Rechters en anderen die bij het strafrecht zijn betrokken mogen daar anders over denken, maar ze horen dat niet in het geheim te doen. Strafrecht is van openbare orde.

[1] zie Wikipedia en 261 SR.
[2] Wat openbaar is en algemeen toegankelijk en of er verschil is tussen die twee begrippen wordt niet in de wet gedefinieerd. Ook de auteurswet, waarin openbaarmaking een centrale rol speelt geeft van deze twee begrippen geen bruikbare definitie.

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in recht, strafrecht. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s