De benoeming van de onderkoning.

Jaren geleden, toen de benoeming al speelde van Piet Hein Donner tot vicepresident van de Raad van State, liepen de kranten te hoop tegen het ‘haastwetje’ van Donner. Het ging om een wet die terugwerkende kracht gaf aan een belastingmaatregel. Hoogleraren staatsrecht vonden het juridisch niet in orde met die terugwerkende kracht. Maar ze hadden zich misschien onvoldoende in de historie van het probleem verdiept voor ze zich erover lieten interviewen. Al lang voor het gedoogkabinet had een regering een standpunt in deze kwestie bepaald.
Ik citeer een brief van de PvdA staatssecretaris Vermeend, die door ambtsopvolgers is bevestigd en door het parlement aanvaard.
‘Eveneens als uitkomst van bovenvermelde gedachtewisseling zal voor de vraag of er sprake is van uitzonderlijke gevallen de opvatting van de Raad van State ter zake worden gevolgd, zoals geformuleerd in het advies van de Raad van State bij wetsvoorstel 24 172 (kamerstukken II 1994/95, 24 172, A). De Raad van State is daarin van oordeel dat aan belastingmaatregelen die een verzwaring van de belastingheffing betekenen geen (formele) terugwerkende kracht gegeven mag worden, tenzij bijzondere omstandigheden een afwijking van deze regel rechtvaardigen. In ieder geval kan, aldus de Raad van State, geen terugwerkende kracht worden gegeven aan maatregelen die voor de belastingplichtigen vóór het tijdstip waarop het regime zal gaan gelden niet of niet voldoende kenbaar zijn.
De bovenbedoelde bijzondere omstandigheden die een terugwerkende kracht van een bezwarende fiscale maatregel kunnen rechtvaardigen, kunnen, volgens de Raad van State, worden gevormd door aanmerkelijke aankondigingseffecten of een omvangrijk oneigenlijk gebruik of misbruik van een wettelijke voorziening. Was getekend, de Staatssecretaris van Financiën,
W. A. F. G. Vermeend.’
De grondwet verbiedt de terugwerkende kracht niet. EVRM en Bupro doen het wel voor straf verhogende bepalingen, maar niet voor reguliere fiscale wetten en daar mee is strikt juridisch de kous eigenlijk af.
Wat Donner deed was dus staatsrechtelijk toegestaan. De achtergrond was dat een moeilijk te volgen uitspraak van de HR een gat dreigde te slaan in de begroting.
Twee journalisten van de Volkskrant met PvdA sympathieën hadden in verband daarmee bedacht dat Donner nu niet langer in aanmerking kwam om vicepresident te worden van de Raad van State. Men had voor die baan een, voor de Volkskrant wel begrijpelijke, voorkeur voor Hirsch Ballin. Men beriep zich verder op een artikel van Bas de Gaay Fortman, waarbij verband werd gelegd met de opvattingen van de e.t. majesteit.
Maar benoemingen zijn een zaak voor de regering. De majesteit maakt wel deel uit van de Kroon, maar voert geen eigen benoemingsbeleid. De kans dat Hirsch Ballin zou worden benoemd, die bij de toenmalige regering als een dissident gold, was niet erg groot en het artikel in de Volkskrant was eigenlijk vooral wishful thinking. Maar zo wordt er in ons land politiek gemaakt via de media.

Advertenties

Over akasdorp

gepensioneerd advocaat
Dit bericht werd geplaatst in staatsrecht. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s